Güneş, Dünya ve Ay
5. sınıf · Fen Bilimleri · 1. Gökyüzündeki Komşularımız Ve Biz
Güneş lekelerinin kayışını izle, ölçek sürgüsüyle gerçek büyüklük oranlarına geç, Ay'ı sürükleyip evrelerini Dünya'dan gör.
Parçalar
- Güneş: Kendi ışığını ve ısısını üreten bir yıldızdır. Küre biçimlidir ve çok sıcak gazlardan oluşur; yüzeyinin sıcaklığı yaklaşık 5500 °C'tır. Kendi ekseni etrafında döner.
- Güneş lekesi: Güneş yüzeyinde çevresinden daha az sıcak olduğu için koyu görünen bölgelerdir. Lekelerin günden güne yer değiştirmesi, Güneş'in kendi ekseni etrafında döndüğünü gösterir.
- Dünya: Kendi ekseni etrafında 1 günde döner, Güneş'in çevresinde 365 gün 6 saatte dolanır. Kendi ışığı yoktur; Güneş'e bakan yarısı aydınlıktır. Kıyılar Natural Earth verisinden çizildi.
- Ay: Dünya'nın doğal uydusudur. Kendi ışığı yoktur, Güneş'ten aldığı ışığı yansıtır. Yüzeyi kraterlerle kaplıdır; havası ve suyu yoktur.
- Dünya'nın yolu: Dünya, Güneş'in çevresinde bu yolda dolanır; bir turu 365 gün 6 saat sürer. Sahnedeki uzaklıklar ölçekli değildir.
- Ay'ın yolu: Ay, Dünya'nın çevresinde bu yolda yaklaşık 27 gün 8 saatte dolanır. Dünya ile birlikte Güneş'in çevresinde de dolanır.
Görevler
- Güneş modunda büyük lekeyi izlemeye al ve zamanı akıt. Leke Güneş'in çevresinde bir tur dönünce kaç gün geçti?
- Büyüklük modunda ölçek sürgüsünü gerçek orana kadar götür. Dünya, Güneş'in yanında ne kadar kaldı?
- Hareketler modunda Dünya'yı Güneş'in çevresinde bir tur dolandır. Bu sürede Ay, Dünya'nın çevresinde kaç tur attı?
- Evreler modundaki evre avında üç görünüşü doğru yere getir.
Kazanımlar
- FB.5.1.1 Güneş’in yapısı ve dönme hareketi ile ilgili bilgi toplayabilme
- FB.5.1.3 Ay’ın evrelerini temsil eden bilimsel model oluşturabilme
- FB.5.1.4 Güneş, Dünya ve Ay’ın birbirlerine göre hareketlerini ve hacimsel büyüklüklerini temsil eden bilimsel model oluşturabilme
Bunları da deneyebilirsin
- Güneş, Dünya ve Ay: Zamanı hızlandır, Ay'ı yörüngesinde sürükle, Dünya'nın eksenini eğ; gece-gündüz, Ay'ın evreleri, tutulmalar ve mevsimler tek sahnede.
- Güneş, Dünya ve Ay: Güneş'e, Dünya'ya ve Ay'a dokun, gerçek boylarını gör, Ay'ı Dünya'nın etrafında döndür, Dünya'yı çevirip evimizde gece ve gündüzü izle.
- Dünya’nın Şekli, Yapısı ve Hareketleri: Ufka giden gemiyi izle, Dünya’yı bıçakla dilimleyip katmanlarını adlandır, Dünya’yı döndürüp şehrinde gecenin nasıl geldiğini gör.
- Ay'ın Evreleri (Yakında): Ay'ı yörüngede parmağıyla sürükler; köşedeki pencerede yeni ay, hilal, ilk dördün, dolunay görüntüleri anında değişir. Ay'ın her zaman yarısının aydınlık olduğunu, değişenin bizim gördüğümüz kısım olduğunu kendisi keşfeder.
- Güneş Sistemi (Yakında): Gezegenlere dokununca büyüklük, yüzey ve uydu bilgisi çıkar; gezegenleri iç/dış ve kayaç/gaz diye ayırır. Uzaklık ölçeğini gerçek orana getirince gezegenlerin ne kadar dağınık olduğunu görür.
- Güneş ve Ay Tutulması (Yakında): Ay'ı Dünya ile Güneş arasına sürükleyince Ay'ın gölgesi Dünya'ya düşer ve tam/parçalı tutulma bölgeleri boyanır; Ay'ı Dünya'nın gölgesine sokunca Ay kızıllaşır. Yörünge eğikliği yüzünden her ay tutulma olmadığını görür.