Değer Yargıları Değişir mi?

7–8. sınıf · Ahlak ve Vatandaşlık

Komşuluk, kız çocuklarının eğitimi ve başkasının emeği konularında üç kuşağı karşılaştır, değişen ve süren yanları nedenleriyle ayır; güncel olayları gerekçe terazisinde ahlaki ölçütlerle tart.

Parçalar

  • Kuşak şeridi: Aynı konunun büyükanne-büyükbabaların gençliğinde, anne-babaların gençliğinde ve bugün nasıl yaşandığını gösterir. Kaydırıcıyla kuşaklar arasında gezilir.
  • Değişen ve süren: Biçimler ve araçlar çoğu zaman değişir; yardımlaşma, dürüstlük gibi temel değerler çoğu zaman sürer. Doğru ayrılan ifadeler buraya yerleşir.
  • Değişimin sonucu: Bir konu tamamlanınca değişimin toplumdaki sonucu yazılır: kazanılanlar ve yeni sorunlar.
  • Güncel olay kartı: Sosyal medya, okul ve gönüllülükle ilgili kurgusal ama gerçekçi olaylar. Değerlendirilecek davranış ayrıca yazılıdır.
  • Gerekçe terazisi: Davranışın lehine ve aleyhine olan gerekçeler kefelere konur; terazi ağır basan tarafa eğilir.
  • Ahlaki ölçüt olmayan gerekçeler: “Çok beğenildi”, “Herkes yapıyor”, “Kimse görmezse” gibi gerekçeler teraziye konmaz; ahlaki bir ölçüt değildir.

Görevler

  1. Üç konunun hepsinde ifadeleri değişen ve süren olarak doğru ayır, değişimin nedenini bul.
  2. Bir güncel olayın bütün gerekçelerini teraziye doğru yerleştir.
  3. Üç güncel olayın her birinde ahlaki ölçütlere uygun değerlendirmeyi seç.

Kazanımlar

  • AVE.2.1.2 Bireyin ahlaki değer yargılarındaki değişim ve sürekliliği neden ve sonuçları ile yorumlayabilme
  • AVE.2.1.3 Güncel olayları ahlaki ölçütlere göre sorgulayabilme

Bunları da deneyebilirsin

  • Parkı Paylaşıyoruz: Mahalle parkının yenilenmesi için toplantıdasın: çocuklu aileler, yaşlı sakinler ve köpek sahipleri anlaşamıyor. Tarafların görüşlerini karşılaştır, parkı bölgelere ayır, ortak fayda sağlayan planı bul ve gerekçesini savun.
  • Apartman Toplantısı: Gece vardiyasında çalışan komşu ile oyun oynayan çocuklar, kapı önüne bırakılan çöpler, kapatılan rampa: toplantıdaki kararları dene, sakinlerin tepkisini ve kararın kalıcılığını değerlendir, üstlenebileceğin sorumluluğu belirle.
  • Bir Davranış Mahalleye Nasıl Yayılır?: Bir anahtarı teslim etmek ya da doğrulanmamış bir söylentiyi paylaşmak: bir davranışın mahalle ağında nasıl yayıldığını önce tahmin et, sonra izle; kültür ve dinin bu yayılmayı nasıl etkilediğini karşılaştır.
  • Devlet ve Vatandaş: Vergi kaydırıcısıyla kamu hizmetlerinin nasıl değiştiğini gör, görev ve hak kartlarını vatandaş ile devlet arasındaki oklara yerleştir, hak ve görevlerle ilgili görüşleri gerekçeleriyle değerlendir.
  • Ne Yapmalıyım?: Kayıp cüzdan, fazla para üstü, sınavda kopya isteği ve alay edilen yeni öğrenci: davranışları ve arkasındaki düşünceleri karşılaştır, kararını ahlaki bir ölçütle gerekçelendir, ahlakın kaynaklarını incele.