Dizgi Terimleri Sözlüğü

Belge sayfalarının altında duran ortak katman. Üstbilgi, sayfa numarası ve sütun çizgisi bir kez yerleştirilir, bağlı her sayfada görünür.

İlk satırın solda, sonraki satırların içeride başladığı girinti. Soru numarasının kökten ayrı, solda durmasını sağlar.

Ortak bir metin, tablo ya da görsel ile ona bağlı birden çok sorudan oluşan set. Metin ve sorular aynı sayfada tutulur.

Yerleştirilen görselin belgeye gömülmeden dış dosya olarak bağlı durması. Bağlantılar panelinden izlenir ve yeniden bağlanır.

Metnin içine sabitlenmiş, metin aktıkça onunla birlikte kayan görsel ya da çerçeve.

Taşma payının da dışında, iş notları ve onay bilgileri için ayrılan alan. Normalde baskıya girmez.

Ünite ya da ders adını üstbilgiye otomatik yazdıran özel karakter. Numaralandırma ve Bölüm Seçenekleri'nde tanımlanır.

Satır sonunda iki öğeyi birbirinden ayırmayan boşluk; sayı ile birim arasında kullanılır. GREP kodu ~S.

Sayfanın cilde bakan iç kenarında, ciltleme nedeniyle görünmez hâle gelen bölüm için bırakılan ek boşluk.

Camgöbeği, macenta, sarı ve siyah mürekkeple çalışan baskı renk modeli. Matbaaya giden her renk CMYK olmalıdır.

InDesign'da metnin ya da görselin içinde durduğu kap. Metin çerçevesi ve görsel çerçevesi olmak üzere iki ana türü vardır.

Taşan metnin bir çerçeveden diğerine akması için çerçeveleri birbirine bağlamak.

Görselin birim uzunluktaki piksel ya da nokta sayısı. Baskı için renkli ve gri görsellerde en az 300 ppi kuralı uygulanır.

Metni bir sayfa iskeletinin içine kurallı, tekrarlı ve tutarlı biçimde yerleştirme işi.

Paragrafın son satırının tek başına bir sonraki sütun ya da sayfanın başına düşmesi. Kaynaklarda “yetim” ile zaman zaman ters kullanılır.

Düzeltmenin işaretlediği hataların dizgiye işlendiği tur. Bir kitap genellikle birkaç düzelti turundan geçer.

Dizilmiş sayfaları okuyup yazım, içerik ve düzen hatalarını işaretleyen kişi.

Em boşluk punto büyüklüğü kadar, en boşluk onun yarısı kadar genişliktedir.

Uzun çizgi. Ara söz ve konuşma çizgisi için kullanılır.

Kısa çizgiden uzun, uzun çizgiden kısa çizgi. Aralık gösterir; matematikte eksi işareti olarak kullanılır.

Görselin sayfadaki ölçeğiyle hesaplanan gerçek çözünürlüğü. %200 büyütülen 300 ppi bir görselin etkin değeri 150 ppi'dir.

Bir konunun anlatımı ve ardından gelen testlerden oluşan ince yayın.

Aynı tasarımın farklı kesimleri: Regular, Medium, Bold ve italikleri. Vurgu yeni bir fontla değil, ailenin kesimiyle yapılır.

Stilin üzerine elle yapılmış biçim değişikliği. Stil panelinde stil adının yanında “+” olarak görünür.

Paragraf sonu, sekme, boşluk ve satır sonu gibi görünmez karakterlerin simgeleri. Yazı › Gizli Karakterleri Göster.

Bir karakterin fontun içindeki çizimi. Eksik glif InDesign'da pembe kutuyla gösterilir.

Belirli bir metni değil, bir metin şeklini arayan kalıp dili. Bul/Değiştir penceresinin GREP sekmesinde kullanılır.

Paragraf stiline eklenen, kalıba uyan metne yazarken kendiliğinden karakter stili uygulayan kural.

Sans-serif ailesinin belirgin harf biçimli kolu. Başlık, kapak ve test etiketlerinde kullanılır.

Satır sonunda kelimeyi heceden bölme. Doğru çalışması için dil ayarı Türkçe olmalıdır.

InDesign belgesini eski sürümlerle paylaşmaya yarayan değişim biçimi (.idml).

InDesign belgesi, InDesign şablonu ve kitap dosyası uzantıları.

Sayfa öğelerini hizalamak için kullanılan görünmez çizgi düzeni.

Paragrafın başındaki belirli bir parçaya (ör. ilk noktaya kadar) otomatik karakter stili uygulayan kural.

Başlık stillerinden otomatik üretilen, sayfa numaralı liste. Mizanpaj › İçindekiler.

Em boşluğun sekizde biri genişliğindeki boşluk. Çarpma noktasının iki yanında kullanılır. GREP kodu ~<.

Eğik kesim. Matematikte değişkenler italik yazılır; sayılar, fonksiyon adları ve parantezler düz kalır.

Paragrafın içindeki bir parçaya (kelime, harf, sayı) uygulanan kayıtlı biçim.

Metin alanı ile kesim çizgisi arasında kalan boşluk: üst, alt, iç ve dış.

İki harf arasındaki boşluğun ayarı.

Basılı sayfanın kesilerek ulaşacağı son ölçünün çizgisi.

Bıçağın küçük kaymalarına karşı bırakılan pay: dışa doğru taşma payı, içe doğru güvenli alan olarak karşılanır. Bazı matbaalar sözü taşma payı anlamında kullanır.

PDF'in köşelerinde kesim çizgisinin yerini gösteren ince çizgiler.

Ayrı ünite belgelerini sırayla bağlayan, sayfa numaralarını sürdüren .indb dosyası.

Ekranın üstünde, seçili nesnenin ya da metnin ayarlarını gösteren panel.

Kitabın yayın bilgilerini ve emeği geçenlerin adlarını içeren sayfa.

Baskıdan önce matbaanın çıkardığı kontrol baskısı: kesim, renk, sayfa sırası burada kontrol edilir.

Sayfada neyin nereye yerleşeceği kararları: sütun sayısı, başlık yeri, görsel yerleşimi.

Sayfanın çevresindeki gri alan. Buradaki nesneler belgede durur ama baskıya çıkmaz.

İki yana yaslı metinde art arda satırlardaki boşlukların dikey bir şerit oluşturması.

Çerçeveye uygulanan kayıtlı biçim: kenar çizgisi, dolgu, köşe, iç boşluk, metin kaydırma.

Fontun kesir özelliğiyle 3/4 yazımını eğik kesir glifine çeviren ayar.

Belgeyi seçili profile göre eksik font, taşan metin, RGB ve düşük çözünürlük gibi hatalar için sürekli denetleyen özellik.

Belgeyi fontları, bağlantıları, IDML ve PDF'iyle birlikte tek klasörde toplama. Dosya › Paketle.

Bütün bir paragrafa uygulanan kayıtlı biçim: font, punto, satır aralığı, girinti, tutma seçenekleri.

Baskı için standart PDF türleri. X-1a yalnızca CMYK ve düzleştirilmiş şeffaflık içerir; X-4 canlı şeffaflığı ve renk yönetimini korur.

Yazı boyutu birimi; 1 pt = 1/72 inç ≈ 0,353 mm.

Renk Örnekleri panelinde kayıtlı, adı ve değeri olan renk.

Ekranın ışıkla oluşturduğu kırmızı-yeşil-mavi renk modeli. Baskı dosyasında RGB görsel hata sayılır.

Harf uçlarında tırnak bulunmayan font türü. Sayısal sorular, tablolar ve şıklar için uygundur.

Bir satırın taban çizgisinden sonrakinin taban çizgisine olan uzaklık. 10/12 yazımı 10 pt yazı, 12 pt satır aralığı demektir.

Paragrafın satırlarını ya da sonraki paragrafla birlikte durmasını sağlayan ayarlar; soru kökünün şıklardan ayrılmasını önler.

Harf uçlarında küçük tırnaklar bulunan font türü. Uzun okuma metinlerinde gözün satırı izlemesine yardım eder.

Kitabın kitaplıkta görünen, cilt kalınlığı kadar olan kısmı. Genişliği sayfa sayısına ve kâğıt kalınlığına göre hesaplanır.

Bir paragraf stilinden sonra gelecek stilin tanımı: Soru-Koku → Sik → Sik.

Video çözüm platformları için her sorunun ayrı görsel ya da PDF olarak kesilmesi.

İki sütun arasındaki boşluk; soru kitaplarında genellikle 5 mm.

Stilleri, ana sayfaları, renkleri ve boş çerçeveleri içeren, açıldığında adsız yeni belge oluşturan dosya.

Harflerin üzerine oturduğu görünmez çizgi.

Satırların bütün sütunlarda aynı hizada durmasını sağlayan yatay çizgi düzeni.

Çerçeveye sığmayan, PDF'e girmeyen metin. Çerçevenin sağ altında kırmızı “+” ile gösterilir.

Kesim çizgisinin dışına taşan alan, genellikle 3 mm. Kenara dayanan zemin ve görseller buraya kadar uzatılır.

Bir renk örneğinin yüzde değeriyle açılmış hâli; ör. kutu zemininde %20 ton.

Bir kelime grubunun ya da satırın bütün harf aralıklarını birlikte açma ya da daraltma.

Taban çizgisinin üstüne ya da altına kaydırılmış küçük karakter: x², H₂O. Boyut ve konum Tercihler › Gelişmiş Yazı'dan ayarlanır.

Sayfanın üstünde ve altında yinelenen bilgi: test adı, yayın adı, sayfa numarası. Ana sayfaya yerleştirilir.

Excel/CSV verisinden çok sayıda benzer sayfa üretme özelliği.

Küçük x harfinin boyu. Aynı puntoda x-yüksekliği büyük olan font daha iri ve okunaklı görünür.

Metin ya da görsel dosyasını belgeye alma komutu. Dosya › Yerleştir.

Paragrafın ilk satırının sütun ya da sayfanın en altında yalnız kalması. Çözümü Seçenekleri Koru'dur.

Büyük siyah alanlarda %100 K'ya diğer mürekkeplerin eklenmesiyle elde edilen koyu siyah. Metin ise %100 K ile basılır.