İlk Devremi Kuruyorum

4. sınıf · Fen Bilimleri

Kıskaçlı kabloları sürükleyip pil, ampul ve anahtarla ilk devreni kur; yol kapanınca ampulün yandığını, el fenerinin içindeki devreyi gör.

Parçalar

  • Pil: Devreye elektrik enerjisi verir. İki ucu vardır: biri + (artı), öbürü − (eksi) işaretlidir. Ampulün yanması için iki ucunun da devreye bağlanması gerekir.
  • Pil yatağı: Pili yerinde tutar. İki ucundaki metal vidalar pilin uçlarına değer; kabloları bu vidalara bağlarız.
  • Ampul: Elektrik enerjisini ışığa çevirir. Camın içindeki çok ince tel, elektrik geçince ısınır ve parlar.
  • Duy: Ampul duya vidalanır. Duyun iki metal ucu vardır; kablolar bu uçlara bağlanınca elektrik ampulün içinden geçebilir.
  • Anahtar: Devreyi açıp kapatır. Kolu indirince yol tamamlanır ve ampul yanar; kaldırınca yol kopar, ampul söner.
  • Kablo: Devre elemanlarını birbirine bağlar. İçinde elektriği ileten metal tel, dışında bizi koruyan plastik kılıf vardır. Uçlarındaki kıskaçlar vidalara takılır.
  • El feneri: Günlük hayatta kullandığımız basit bir devredir: içinde piller, küçük bir ampul, düğme (anahtar) ve kablonun işini gören metal şerit vardır.

Görevler

  1. Kabloları kendin bağlayarak ampulü yak.
  2. Yanan ampulü anahtarla söndür, sonra yeniden yak.
  3. Ampul yanarken bir kablonun kıskacını vidadan çıkar. Ampule ne oldu?
  4. El fenerinin içine bak ve feneri düğmesiyle yak.

Kazanımlar

  • FB.4.6.1 Basit bir elektrik devresi kurmaya ilişkin bilimsel olarak sorgulayabilme

Bunları da deneyebilirsin

  • Basit Elektrik Devresi: Pil, anahtar, ampul ve kablolarla devre kur; akımın yolunu ve ampulün parlaklığını izle.
  • Besinlerin İçeriği: İyot ve kâğıt deneyleriyle besinlerin içeriğini ayırt et, kahvaltı tabağındaki gizli içerikleri gör ve besinlerin görevleriyle ilgili hipotez kur.
  • Güneş, Dünya ve Ay: Zamanı hızlandır, Ay'ı yörüngesinde sürükle, Dünya'nın eksenini eğ; gece-gündüz, Ay'ın evreleri, tutulmalar ve mevsimler tek sahnede.
  • Karışımları Ayıralım: Fen köşesinde elek, mıknatıs ve süzgeç kâğıdıyla karışımları ayır; sonra mutfak atıklarını doğru kutulara at.
  • Geri Dönüşüm ve Çevre: Mutfak atıklarını doğru kutulara ayır, geri dönüşüm tesisinde yeni ürünlere dönüşmelerini izle ve çöp dağının nasıl küçüldüğünü gör.
  • Dünya’nın Şekli, Yapısı ve Hareketleri: Ufka giden gemiyi izle, Dünya’yı bıçakla dilimleyip katmanlarını adlandır, Dünya’yı döndürüp şehrinde gecenin nasıl geldiğini gör.