Geri Dönüşüm ve Çevre
5. sınıf · Fen Bilimleri
Mutfak atıklarını doğru kutulara ayır, geri dönüşüm tesisinde yeni ürünlere dönüşmelerini izle ve çöp dağının nasıl küçüldüğünü gör.
Parçalar
- Mutfak çöp kovası: Evde biriken atıkların karışık hâlidir. Atıkları atmadan önce türlerine göre ayırmak gerekir.
- Atık kutuları: Mavi kutuya kâğıt-karton, sarıya plastik, yeşile cam, griye metal atılır. Kahverengi kutu organik atıklar, siyah kutu geri dönüştürülemeyen diğer atıklar içindir. Piller ayrı atık pil kutusuna bırakılır.
- Geri dönüşüm tesisi: Ayrı toplanan kâğıt, plastik, cam ve metal atıklar burada işlenir ve yeni ürünlere dönüştürülür.
- Organik atık: Meyve-sebze kabukları ve çay posası gibi atıklardır. Kahverengi kutuda toplanır; kompost (gübre) yapılabilir.
- Atık pil kutusu: Kullanılmış piller zararlı maddeler içerir. Çöpe değil, atık pil toplama kutusuna bırakılır.
- Çöp dağı: Geri dönüştürülemeyen atıklar depolama alanına gider. Atıkları ayırdıkça buraya giden atık azalır.
Görevler
- Mutfak kovasındaki 15 atığın hepsini doğru kutuya ayır.
- Kâğıt, plastik, cam ve metal kutularını tesise gönder; yeni ürünleri gör.
- Üç çıkarım sorusundan en az ikisini doğru yanıtla.
Kazanımlar
- FB.5.7.1 Evsel atıklarda geri dönüştürülebilen ve dönüştürülemeyen maddeleri sınıflandırabilme
- FB.5.7.2 Kaynakların etkili kullanımı konusunda geri dönüşümün önemli olduğuna yönelik bilimsel çıkarım yapabilme
Bunları da deneyebilirsin
- Güneş, Dünya ve Ay: Zamanı hızlandır, Ay'ı yörüngesinde sürükle, Dünya'nın eksenini eğ; gece-gündüz, Ay'ın evreleri, tutulmalar ve mevsimler tek sahnede.
- Besinlerin İçeriği: İyot ve kâğıt deneyleriyle besinlerin içeriğini ayırt et, kahvaltı tabağındaki gizli içerikleri gör ve besinlerin görevleriyle ilgili hipotez kur.
- İlk Devremi Kuruyorum: Kıskaçlı kabloları sürükleyip pil, ampul ve anahtarla ilk devreni kur; yol kapanınca ampulün yandığını, el fenerinin içindeki devreyi gör.
- Hayvanlarda ve İnsanda Üreme, Büyüme: Kurbağa, kelebek ve çekirgenin evrelerini sırala, üreme çeşitlerini ayır, insanda üremeyi sağlayan yapıları şemaya yerleştir.
- Isınma Yakıtları ve Çevre Sorunları: Kış günü bir mahallede evlerin ısınma yakıtını değiştir, dumanın havayı nasıl etkilediğini izle ve mahallenin sorunu için çözüm planı hazırla.
- Işığın Yansıması ve Aynalar: Fen laboratuvarının optik masasında lazeri açı ölçerin üzerinde döndür, gelen ve yansıyan ışını normalle karşılaştır; buruşuk folyoda ışınların dağıldığını, kaşıkta yüzünün nasıl değiştiğini gör.