Düzlem ve Küresel Aynalar
11. sınıf · Fizik · 3. Optik
Mumu ayna önünde sürükler; özel ışınlar çizilir, görüntünün yeri, büyüklüğü ve düz/ters oluşu anında güncellenir. İki düzlem ayna arasındaki açıyı değiştirip görüntü sayısını sayar.
Sahnede neler olacak
Optik masa: düzlem, çukur ve tümsek aynalar, mum ve perde.
Neler yapabileceksin
Mumu ayna önünde sürükler; özel ışınlar çizilir, görüntünün yeri, büyüklüğü ve düz/ters oluşu anında güncellenir. İki düzlem ayna arasındaki açıyı değiştirip görüntü sayısını sayar.
Görünmeyeni görünür kılıyoruz
Gerçek ışınlar düz, uzantılar kesikli çizgiyle gösterilir.
Günlük hayatta
Dikiz aynası, makyaj aynası, el feneri
Kazanımlar
- FİZ.11.3.2 Düzlem aynaları kullanarak bilimsel model oluşturabilme
- FİZ.11.3.3 Küresel aynaların özelliklerine ilişkin karşılaştırma yapabilme
- FİZ.11.3.4 Küresel aynalarda görüntü oluşumu ile ilgili deney yapabilme
Bunları da deneyebilirsin
- Işığın Yansıması ve Aynalar: Fen laboratuvarının optik masasında lazeri açı ölçerin üzerinde döndür, gelen ve yansıyan ışını normalle karşılaştır; buruşuk folyoda ışınların dağıldığını, kaşıkta yüzünün nasıl değiştiğini gör.
- Manyetik Alan ve Elektrik Motoru: Fizik laboratuvarında mıknatısların alan çizgilerini demir tozuyla gör, düz telin ve akım makarasının alanını teslametreyle ölç, tel salıncağa etki eden kuvveti sağ el kuralıyla bul ve sökülmüş bir motoru çalıştır.
- Dalgalar: Temel Kavramlar: Fizik laboratuvarında gerili ipte atma ve periyodik dalga oluştur, kronometre ve ölçek tahtasıyla sürat ve dalga boyunu ölç; sarmal yayda enine ve boyuna dalgayı, dalga leğeninde su derinliğinin etkisini gözle.
- Yansıma Dönüşümü (Yakında): Ayna doğrusunu ve şekli sürükler; görüntü anında yansır. Bir noktanın yansımasından orta dikme ve açıortay inşasına geçer.
- Kırılma, Görünür Derinlik ve Prizmalar (Yakında): Lazerin açısını değiştirir, kırılma ve tam yansımayı görür; havuzun dibindeki parayı farklı açılardan bakarak görünür derinliği ölçer. Fiber kabloyu bükerek ışığın içeride sekerek ilerlediğini, prizmalarla ışığın sapmasını ve renklerine ayrılmasını izler.
- Merceklerde Görüntü (Yakında): Mumu ve merceği sürükler; görüntünün yeri, büyüklüğü ve türü ışın çizimiyle canlı güncellenir. Göz modelinde miyop ve hipermetrop görüntüyü düzeltmek için doğru gözlüğü takar.