Telgraf, demiryolu ve matbaa
11. sınıf · Tarih · 2. Dönüşüm Sürecinde Osmanlı (1789-1908)
Öğrenci hatları sırayla açar, İstanbul'dan Bağdat'a ya da Medine'ye haber ve yolcu ulaşma süresinin kısaldığını görür; matbaa ve gazete sayısı grafiği yıl kaydırıcısıyla değişir.
Sahnede neler olacak
Osmanlı haritası üzerinde telgraf hatları ve Hicaz demiryolu.
Neler yapabileceksin
Öğrenci hatları sırayla açar, İstanbul'dan Bağdat'a ya da Medine'ye haber ve yolcu ulaşma süresinin kısaldığını görür; matbaa ve gazete sayısı grafiği yıl kaydırıcısıyla değişir.
Kazanımlar
- TAR.11.2.3 1789-1908 yılları arasında Osmanlı Devleti’nde bilim, sanat ve teknoloji alanlarında yapılan uygulamaları yorumlayabilme
Bunları da deneyebilirsin
- Sanayi Devrimi: Kazana kömür at, buhar makinesini çalıştır; dokuma tezgâhlarını artırınca üretimin, kentin ve ham madde yollarının nasıl büyüdüğünü gör, nedenleri ve sonuçları ayır.
- Bursa ve Edirne’de ilim ve irfan: Erken Osmanlı Bursa’sında bir külliyenin camisini, medresesini, imaretini ve hamamını incele; âlimleri ve mutasavvıfları kurumlarıyla eşleştir, vakıf gelirinin nereye aktığını ve külliyenin çevresinde şehrin nasıl büyüdüğünü gör.
- Coğrafi keşifler ve sömürgecilik: Gerçek kıyılı 3D Dünya küresinde Dias, Kolomb, Vasco da Gama ve Macellan’ın gemilerini yürüt; yeni rotalar açıldıkça eski ticaret yollarının, sömürge bölgelerinin ve yerli nüfusun nasıl değiştiğini gör.
- Selçuklu kervansarayı ve medresesi: Sultanhanı tipi bir kervansarayı ve kubbeli bir medreseyi parçalarına ayır; Konya–Sivas yolunda hanları bir günlük arayla diz.
- Devletçilik ve ekonomi (Yakında): Öğrenci zaman kaydırıcısıyla fabrikaların açılışını izler; özel sermaye kaydırıcısını düşük ya da yüksek ayarlayarak devletçiliğin neden tercih edildiğini sonuç grafiğinden okur.
- Millî kalkınma hamleleri (Yakında): Öğrenci kaydırıcıyı 1923'ten 1938'e ilerletir, haritada demiryolu ağı uzar ve fabrikalar açılır; her fabrikaya dokununca kuruluş nedeni ve bölgeye etkisi açılır.