İvmeli Hareket ve Grafikler

10. sınıf · Fizik · 1. Kuvvet Ve Hareket

Gaz ve fren pedallarını sürgüyle kullanır; üç grafik eşzamanlı çizilir. Hız-zaman grafiğinin altındaki alanın yolu verdiğini boyalı bölgeyle görür; hazır bir grafiği arabaya oynatarak yorumlar.

Sahnede neler olacak

Düz bir yolda araba; yanında konum-zaman, hız-zaman, ivme-zaman grafikleri.

Neler yapabileceksin

Gaz ve fren pedallarını sürgüyle kullanır; üç grafik eşzamanlı çizilir. Hız-zaman grafiğinin altındaki alanın yolu verdiğini boyalı bölgeyle görür; hazır bir grafiği arabaya oynatarak yorumlar.

Görünmeyeni görünür kılıyoruz

Hız ve ivme arabanın üstünde iki ayrı okla gösterilir.

Günlük hayatta

Trafik ışığında kalkan araç

Kazanımlar

  • FİZ.10.1.2 İvme ve hız değişimi arasındaki ilişkiye yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme
  • FİZ.10.1.3 Yatay doğrultuda sabit ivmeyle hareket eden cisimlerin hareket grafiklerinden elde edilen matematiksel modelleri yorumlayabilme

Bunları da deneyebilirsin

  • İtme ve Çekme: Oyun odasında topu, oyuncak arabayı, oyun hamurunu ve kapıyı parmağınla it ya da çek; kuvvetin neler yaptığını önce tahmin et, sonra gözlemle.
  • Sürat ve Hız: Ölçekli mahalle haritasında rotanı kur; alınan yol ile yer değiştirmeyi, yönü olmayan sürat ile yönü olan hızı karşılaştır.
  • Kuvvet ve Hareket Laboratuvarı (Yakında): Cisme kuvvet uygula, sürtünmeyi ve eğimi değiştir; hız, ivme ve bileşke kuvveti oklarla gör.
  • Sürtünme Kuvveti (Yakında): Yüzeyi değiştirip kızağı iter; kızağın ne kadar ileri gittiğini ölçer. Paraşütün açıklığını ve teknenin burun biçimini değiştirerek hava ve su direncinin hareketi nasıl yavaşlattığını görür.
  • Bileşke Kuvvet ve Denge (Yakında): İki takıma kişi ekleyip çıkarır; her kişinin kuvvet oku ve bileşke ok anında çizilir. Bileşke sıfırken halat durur, değilse kazanan tarafa ivmelenir; kutuya aynı ve zıt yönde kuvvet uygular.
  • Skalerler ve Vektörler (Yakında): Teknenin motor vektörünün ucunu sürükler; akıntı vektörüyle uç uca ve paralelkenar yöntemiyle toplanan bileşke ok anında çizilir ve tekne o yönde ilerler. Bileşkeyi x-y bileşenlerine ayırıp gölgelerini izler.