Tepkimelerde Enerji ve Entalpi

11. sınıf · Kimya · 1. Etkileşim

Paketi sıkıp sıcaklık değişimini ölçer; metan molekülünün bağlarını koparmak için enerji verip yeni bağlar oluşurken açığa çıkan enerjiyi izler; bağ enerjilerinden ΔH'yi hesaplar.

Sahnede neler olacak

Sıcak ve soğuk paket, metan yanması; potansiyel enerji diyagramı.

Neler yapabileceksin

Paketi sıkıp sıcaklık değişimini ölçer; metan molekülünün bağlarını koparmak için enerji verip yeni bağlar oluşurken açığa çıkan enerjiyi izler; bağ enerjilerinden ΔH'yi hesaplar.

Görünmeyeni görünür kılıyoruz

Kopan ve oluşan bağ enerjileri yükselen ve düşen enerji basamaklarıyla gösterilir.

Günlük hayatta

Kamp ısıtıcısı, soğuk kompres

Kazanımlar

  • KİM.11.1.1 Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimine ilişkin deney yapabilme
  • KİM.11.1.2 Maddelerin enerji kaynağı olma potansiyeline ilişkin hipotezler oluşturabilme
  • KİM.11.1.3 Bağ enerjileri temelinde tepkimelerin entalpi değişimine ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme
  • KİM.11.1.4 Kimyasal tepkimelerin standart tepkime entalpilerini standart oluşum entalpi verilerini kullanarak tahmin edebilme

Bunları da deneyebilirsin

  • Gazlar ve İdeal Gaz: Laboratuvar tezgâhında pistonlu silindirdeki gazı sıkıştır, ısıt ve gaz ekle; basınç, hacim ve sıcaklık ilişkilerini ölç, ideal gaz denklemini kur ve cam boruda NH₃ ile HCl'nin yayılmasını izle.
  • Fiziksel ve Kimyasal Değişim (Yakında): Kâğıdı yırtar ya da yakar, yumurtayı pişirir; molekül görünümünde fiziksel değişimde moleküllerin aynı kaldığını, kimyasal değişimde atomların yeniden dizildiğini görür. Kapalı kapta tepkimeden önce ve sonra kütlenin değişmediğini teraziden okur.
  • Kimyasal Tepkimeler ve Türleri (Yakında): Tepkenleri karıştırır, renk değişimi, gaz, çökelti ve ısı gibi kanıtları gözler; molekül görünümünde taneciklerin çarpışıp bağların koptuğunu ve yenilerinin oluştuğunu izler.
  • Mol ve Tepkime Hesapları (Yakında): Bir mol farklı maddeyi teraziye koyup kütlelerin farklı, tanecik sayısının aynı olduğunu görür; denkleşmemiş tepkimeye atom ekleyip iki yanı eşitler; tepkenlerden biri bitince tepkimenin durduğunu (sınırlayıcı bileşen) izler.
  • Tepkime Hızı (Yakında): Sıcaklık, derişim, yüzey alanı ve katalizör sürgüleriyle oynar; yalnız yeterli enerji ve doğru yönle çarpışan taneciklerin ürüne dönüştüğünü, katalizörün enerji tepesini alçalttığını görür; hız-zaman grafiğinden hız denklemini çıkarır.
  • Redoks ve Metallerin Aktifliği (Yakında): Metali çözeltiye daldırır; yüzeyde bakır biriktiğini, çözeltinin renginin açıldığını görür. Metal-çözelti çiftlerini deneyerek aktiflik sırasını kendisi kurar.