Su Dalgalarında Yansıma ve Kırılma

10. sınıf · Fizik · 4. Dalgalar

Dalga kaynağını çalıştırır; düz ve eğri engelleri sürükleyip yansımayı, sığ bölge levhasını eğik koyup dalga boyunun kısalıp yön değiştirdiğini görür.

Sahnede neler olacak

Üstten ışıklı bir dalga leğeni; engeller, sığ bölge levhası.

Neler yapabileceksin

Dalga kaynağını çalıştırır; düz ve eğri engelleri sürükleyip yansımayı, sığ bölge levhasını eğik koyup dalga boyunun kısalıp yön değiştirdiğini görür.

Görünmeyeni görünür kılıyoruz

Dalga tepeleri ışıklı çizgiler, ilerleme yönü oklarla gösterilir.

Günlük hayatta

Liman dalgakıranı

Kazanımlar

  • FİZ.10.4.5 Su dalgalarında yansıma ve kırılma ile ilgili tümevarımsal akıl yürütebilme

Bunları da deneyebilirsin

  • Dalgalar: Temel Kavramlar: Fizik laboratuvarında gerili ipte atma ve periyodik dalga oluştur, kronometre ve ölçek tahtasıyla sürat ve dalga boyunu ölç; sarmal yayda enine ve boyuna dalgayı, dalga leğeninde su derinliğinin etkisini gözle.
  • Kaldırma Kuvveti: Laboratuvar tezgâhında dinamometreye astığın blokları taşırma kabına indir; dinamometrenin azalan değerini, taşan sıvının ağırlığını ve cismin alt ve üst yüzüne etki eden basınç kuvvetlerini karşılaştır.
  • Manyetik Alan ve Elektrik Motoru: Fizik laboratuvarında mıknatısların alan çizgilerini demir tozuyla gör, düz telin ve akım makarasının alanını teslametreyle ölç, tel salıncağa etki eden kuvveti sağ el kuralıyla bul ve sökülmüş bir motoru çalıştır.
  • Girişim ve Kırınım (Yakında): Kaynaklar arası uzaklığı ve frekansı değiştirip girişim desenini izler; çift yarıkta yarık aralığını ve ışığın rengini değiştirerek ekrandaki saçakların daralıp genişlediğini görür.
  • Rezonans ve Deprem (Yakında): Sarsma frekansını değiştirir; frekansı kendi doğal frekansına denk gelen binanın en çok salındığını görür. Zemini kaya ya da alüvyon yapar, sönümleyici ekleyerek binayı güçlendirir.
  • Kuvvet ve Hareket Laboratuvarı (Yakında): Cisme kuvvet uygula, sürtünmeyi ve eğimi değiştir; hız, ivme ve bileşke kuvveti oklarla gör.