Akışkan Hızı ve Basınç

9. sınıf · Fizik · 3. Akışkanlar

Borunun bir bölümünü sıkarak daraltır; daralan kısımda parçacıkların hızlandığını ve basınç tüpündeki suyun alçaldığını görür. Uçak kanadı ve hortum ucu örneklerine geçer.

Sahnede neler olacak

Kesiti değişen saydam boru, üzerinde dik basınç tüpleri; akan parçacıklar.

Neler yapabileceksin

Borunun bir bölümünü sıkarak daraltır; daralan kısımda parçacıkların hızlandığını ve basınç tüpündeki suyun alçaldığını görür. Uçak kanadı ve hortum ucu örneklerine geçer.

Görünmeyeni görünür kılıyoruz

Akış çizgileri ve hızla renk değiştiren parçacıklar kullanılır.

Günlük hayatta

Hortumun ucunu sıkmak, uçak kanadı

Kazanımlar

  • FİZ.9.3.7 Akışkanın geçtiği borunun kesit alanı ile akışkanın sürati ve boru çeperlerine yaptığı basınç arasındaki ilişkiye yönelik tümevarımsal akıl yürütebilme

Bunları da deneyebilirsin

  • Kaldırma Kuvveti: Laboratuvar tezgâhında dinamometreye astığın blokları taşırma kabına indir; dinamometrenin azalan değerini, taşan sıvının ağırlığını ve cismin alt ve üst yüzüne etki eden basınç kuvvetlerini karşılaştır.
  • Gazlar ve İdeal Gaz: Laboratuvar tezgâhında pistonlu silindirdeki gazı sıkıştır, ısıt ve gaz ekle; basınç, hacim ve sıcaklık ilişkilerini ölç, ideal gaz denklemini kur ve cam boruda NH₃ ile HCl'nin yayılmasını izle.
  • Dalgalar: Temel Kavramlar: Fizik laboratuvarında gerili ipte atma ve periyodik dalga oluştur, kronometre ve ölçek tahtasıyla sürat ve dalga boyunu ölç; sarmal yayda enine ve boyuna dalgayı, dalga leğeninde su derinliğinin etkisini gözle.
  • Sıvı Basıncı ve Açık Hava Basıncı (Yakında): Su seviyesini ve deliğin derinliğini değiştirir; alttaki delikten suyun daha uzağa fışkırdığını görür. Hidrolik kaldıracın küçük pistonuna bastırıp arabayı kaldırır; dağa çıkınca cıva sütununun alçaldığını izler.
  • Kuvvet ve Hareket Laboratuvarı (Yakında): Cisme kuvvet uygula, sürtünmeyi ve eğimi değiştir; hız, ivme ve bileşke kuvveti oklarla gör.
  • Skalerler ve Vektörler (Yakında): Teknenin motor vektörünün ucunu sürükler; akıntı vektörüyle uç uca ve paralelkenar yöntemiyle toplanan bileşke ok anında çizilir ve tekne o yönde ilerler. Bileşkeyi x-y bileşenlerine ayırıp gölgelerini izler.