
Kısa cevap: Etkileşimli Dersler bölümünde matematik için kesir şeritleri, basamak tabloları, geometrik cisimlerin açınımı, doğru ve fonksiyon grafikleri, veri grafikleri ve olasılık deneyleri bulunur. Uygulamalar ücretsizdir ve üyelik gerektirmez. Çoğu iki boyutludur; cisimlerle ilgili olanlar 3D'dir.
Matematikte somut materyalin yeri bilinir: onluk bloklar, kesir takımları, geometri tahtası. Etkileşimli uygulamalar bu materyalleri tahtaya taşır ve bütün sınıfın aynı modele bakmasını sağlar. Aşağıda uygulamalar konu alanına göre gruplandı.
Sayılar ve işlemler (1-5. sınıf)
- 20’ye Kadar Sayılar: oyuncaklar onluk çerçeveye konup sayılır.
- İki Basamaklı Sayılar: onluk çubuk ve birlik küplerle sayı kurulur, 10 küp onluk yapılır.
- 1000'e Kadar Sayılar: sayılar yüzlük, onluk ve birlik bloklarıyla çözümlenir.
- Çarpma ve Bölme: alan modeliyle çarpılır, kalanlı bölme sağlamayla denetlenir.
- İşlem Önceliği, Örüntü ve Algoritma: işlem ağacı kurularak işlem önceliği keşfedilir.
Bu grupta öğrenciye işlemi yaptırmadan önce modeli kurdurmak gerekir. Örneğin Toplama ve Çıkarma uygulamasında otobüse binen ve inen yolcular hesaplanır; işlem cümlesi ancak hikâye anlaşıldıktan sonra yazılır.
Kesirler (4 ve 5. sınıf)
- Kesir Türleri ve Denk Kesirler: şeritler boyanarak basit, bileşik ve tam sayılı kesir kurulur; şerit katlanarak denk kesir bulunur.
- Kesirlerle Toplama ve Çıkarma: paydaları eşit kesirler kesir şeritleriyle toplanır ve çıkarılır.
- Kesirleri Karşılaştırma: şerit, daire, sayı doğrusu ve sayı olarak verilen kesirler karşılaştırılır.
Derste şöyle kullanın: Tahtaya 2/3 ile 4/6 yazın ve hangisinin büyük olduğunu sorun. Tahminleri aldıktan sonra bir öğrenci şeridi katlayarak iki kesrin aynı uzunluğu boyadığını göstersin. Kural, model görüldükten sonra yazılır.
Geometri ve ölçme
- Geometrik Cisimler ve Açınımlar (3D): küp, prizma, silindir, koni ve piramit açılıp kapanır. Uygulama 1-4, 7, 8 ve 12. sınıflarda kullanılır; her düzeyde farklı parçalar ve görevler gelir.
- Dikdörtgenler Prizmasının Alanı ve Hacmi (3D): koli birim küplerle katman katman doldurulur.
- Cisimlerin Açınımı ve Silindir (3D): kola kutusu, külah ve çadır açılır; silindir disklerle doldurulur.
- Doğrular ve Açılar: açılar açıölçerle ölçülür.
- Dikdörtgenin Alanı ve Çevresi: birim karelerle döşenen bahçe büyütülüp küçültülür.
- Simetri ve Katlama Çizgisi ve Simetri ve Kodlama: şekiller katlanır, simetriği tamamlanır.
Cisimlerin açınımı kâğıtla da yapılabilir, ancak silindirin yan yüzünün dikdörtgen olduğunu otuz öğrenciye aynı anda göstermek zordur. 3D sahnede cisim yavaşça açılır, öğrenciler hangi yüzün nereye geldiğini izler.
Cebir ve fonksiyonlar (7-10. sınıf)
- Doğru ve Fonksiyon Grafikleri: noktalar sürüklenir, doğrunun denklemi ve eğimi anında değişir; fonksiyonlar kaydırılır, yansıtılır.
- İşlemleri Algoritmayla Yazmak: bir fonksiyonu hesaplayan adımlar bloklarla sıralanır, akış şeması çalıştırılır.
Eğim konusunda öğrencilere “Eğimi 2 olan ve (0, 1) noktasından geçen doğruyu kurun” gibi bir hedef verin. Noktaları sürükleyen öğrenci denklemdeki sayıların hangi harekete karşılık geldiğini kendisi görür.
Veri ve olasılık
- Veri ve Grafikler: çeteleyle başlanır; sınıf düzeyine göre sütun, daire, çizgi, nokta ve kutu grafiğine geçilir. Ortalama ve medyanın nasıl değiştiği sürüklenerek görülür.
- Olasılık Deney Masası: zar atılır, para atılır, torbadan top çekilir, çark çevrilir. Deneme sayısı arttıkça sonuçlar teorik olasılığa yaklaşır.
- İmkânsız, Olabilir, Kesin ve Az ya da Çok Olası: olaylar imkânsız, olabilir ve kesin diye sınıflanır.
Sınıfta zar atarak 1000 deneme yapmak mümkün değildir. Olasılık Deney Masası'nda bu deneme birkaç saniye sürer. Öğrencilere önce 10 atışta 6 gelme oranını, sonra 1000 atıştaki oranı kaydettirin; ikisini 1/6 ile karşılaştırsınlar.
Kullanırken dikkat edilecekler
- Modeli kurdurun, kuralı sonra yazın. Öğrenci şeridi boyamadan, bloğu dizmeden işlem cümlesine geçmeyin.
- Yanlış denemeye izin verin. Uygulama hatayı hemen gösterir. Öğrencinin yanlış kurduğu modeli silmeden önce sınıfa neden olmadığını sorun.
- Defteri unutmayın. Tahtada kurulan model deftere çizilmedikçe ertesi gün hatırlanmaz.
Sınıfa göre nereden başlanır?
| Sınıf | Sayfa | Öne çıkan konular |
|---|---|---|
| 1. sınıf | 1. sınıf Matematik | 20'ye kadar sayılar, toplama ve çıkarma, paralar |
| 2. sınıf | 2. sınıf Matematik | İki basamaklı sayılar, çarpma ve bölme, saat |
| 3. sınıf | 3. sınıf Matematik | 1000'e kadar sayılar, simetri, zaman |
| 4. sınıf | 4. sınıf Matematik | Kesirler, çevre ve alan, birim dönüşümleri |
| 5. sınıf | 5. sınıf Matematik | Büyük sayılar, açılar, çokgenler, veri |
| 7 ve 8. sınıf | 7. sınıf, 8. sınıf | Prizma, silindir, doğru grafiği, olasılık |
| Lise | 9. sınıf, 10. sınıf | Fonksiyon grafikleri, veri, olasılık, algoritma |
Uygulamaların tahtada kullanımı için akıllı tahta rehberine, bölümün genel tanıtımı için Etkileşimli Dersler rehberine bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kesirler konusu için hangi uygulama kullanılır?
4. sınıfta Kesir Türleri ve Denk Kesirler ile Kesirlerle Toplama ve Çıkarma, 5. sınıfta Kesirleri Karşılaştırma uygulamaları kullanılır. Üçü de kesir şeritleriyle çalışır.
Geometrik cisimlerin açınımını gösteren uygulama var mı?
Evet. Geometrik Cisimler ve Açınımlar uygulamasında küp, prizma, silindir, koni ve piramit 3D olarak açılıp kapanır; yüzey alanı ve hacim anında hesaplanır.
Matematik uygulamaları 3D mi?
Çoğu iki boyutludur. Kesir, sayı ve veri konuları düz yüzeyde daha iyi anlaşıldığı için böyle hazırlanmıştır. Geometrik cisimler, prizma ve silindir uygulamaları 3D'dir.